Tế bào Reed-Sternberg là gì? Đặc điểm và vai trò trong chẩn đoán bệnh

Tế bào Reed-Sternberg là một loại tế bào bất thường có kích thước lớn, thường được phát hiện trong u lympho Hodgkin kinh điển. Mặc dù số lượng tế bào này trong mô tổn thương thường không nhiều, chúng vẫn có vai trò quan trọng trong quá trình hình thành và duy trì môi trường khối u. Hãy cùng Mescells tìm hiểu tế bào Reed-Sternberg là gì, có đặc điểm như thế nào và được phát hiện bằng những phương pháp nào. 

1. Tế bào Reed-Sternberg là gì?

Tế bào Reed-Sternberg là tế bào ác tính đặc trưng của u lympho Hodgkin kinh điển. Các nghiên cứu cho thấy tế bào này có nguồn gốc chủ yếu từ lympho B ở trung tâm mầm, nhưng trong quá trình biến đổi thành tế bào ung thư, chúng bị thay đổi nhiều đặc điểm vốn có của lympho B bình thường.

Điểm đặc biệt là tế bào Reed-Sternberg thường chỉ chiếm một phần nhỏ trong mô tổn thương, thường dưới 10% tổng số tế bào trong mô u. Phần lớn mô còn lại là các tế bào miễn dịch khác như lympho bào, đại thực bào và bạch cầu ái toan. Chính môi trường tế bào xung quanh này góp phần hỗ trợ sự tồn tại và phát triển của tế bào u.

Để hiểu rõ hơn vai trò của tế bào Reed-Sternberg, cần quan sát các đặc điểm hình thái đặc trưng của chúng.

Tế bào Reed-Sternberg trong mô u lympho Hodgkin, nằm giữa các tế bào viêm và tế bào miễn dịch 

2. Đặc điểm hình thái của tế bào Reed-Sternberg

Một số đặc điểm thường gặp của tế bào Reed-Sternberg được trình bày dưới đây:

Ngoài hình thái kinh điển, tế bào Reed-Sternberg còn có thể xuất hiện dưới nhiều dạng khác nhau. Vì vậy, không thể chỉ dựa vào hình thái để xác định bệnh. Việc chẩn đoán cần kết hợp với đặc điểm mô học và các xét nghiệm hóa mô miễn dịch.

Tế bào Reed-Sternberg có hai nhân lớn với hạch nhân nổi bật, tạo hình ảnh đặc trưng giống “mắt cú” khi quan sát dưới kính hiển vi 

3. Mối quan hệ giữa tế bào Reed-Sternberg và u lympho Hodgkin

Tế bào Reed-Sternberg có mối liên quan chặt chẽ với u lympho Hodgkin kinh điển. Đây là thành phần tế bào ác tính quan trọng trong bệnh, mặc dù số lượng của chúng trong mô thường rất ít so với các tế bào miễn dịch xung quanh.

Một đặc điểm đáng chú ý là tế bào Reed-Sternberg có khả năng tiết ra nhiều cytokine và chemokine. Các chất này giúp thu hút và điều hòa hoạt động của nhiều loại tế bào miễn dịch trong môi trường xung quanh.

Kết quả là hình thành một vi môi trường khối u có nhiều tế bào miễn dịch nhưng không loại bỏ được tế bào ung thư. Vi môi trường này có thể hỗ trợ sự tồn tại và phát triển của tế bào Reed-Sternberg, đồng thời góp phần giúp tế bào u tránh được sự kiểm soát của hệ miễn dịch. Do đó, khi nghi ngờ u lympho Hodgkin, việc xác định tế bào Reed-Sternberg cần được thực hiện bằng nhiều phương pháp khác nhau.

Tế bào Reed-Sternberg nằm giữa nhiều tế bào miễn dịch trong vi môi trường của u lympho Hodgkin 

4. Các xét nghiệm giúp phát hiện tế bào Reed-Sternberg

Để phát hiện tế bào Reed-Sternberg, mẫu bệnh phẩm thường được thu thập thông qua sinh thiết toàn bộ hạch lympho (thay vì chỉ lấy một mẫu nhỏ) để có đủ mô đánh giá. Mẫu mô sau đó được xử lý và quan sát dưới kính hiển vi.

Các xét nghiệm thường được sử dụng gồm:

• Nhuộm H&E: Nhuộm hematoxylin và eosin (H&E) giúp quan sát cấu trúc mô và hình thái tế bào. Qua đó, các nhà khoa học có thể tìm kiếm các tế bào có đặc điểm phù hợp với tế bào Reed-Sternberg.
• Hóa mô miễn dịch: Hóa mô miễn dịch giúp xác định các protein đặc trưng được biểu hiện trên tế bào. Trong u lympho Hodgkin kinh điển, tế bào Reed-Sternberg thường biểu hiện CD30, thường có CD15, đồng thời PAX5 thường biểu hiện yếu. Ngoài ra, Reed-Sternberg cũng thường giảm hoặc không biểu hiện CD20, CD45; CD3 âm tính.
• Một số xét nghiệm bổ sung: Tùy từng trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định thêm các xét nghiệm khác như EBV/EBER để đánh giá mối liên quan với virus Epstein-Barr hoặc các xét nghiệm miễn dịch và sinh học phân tử khác.

Như vậy, việc xác định tế bào Reed-Sternberg cần dựa trên sự kết hợp giữa hình thái mô học, hóa mô miễn dịch và thông tin lâm sàng, thay vì chỉ dựa vào một đặc điểm riêng lẻ.

Xét nghiệm hóa mô miễn dịch phát hiện tế bào Reed-Sternberg 

5. Vai trò của tế bào Reed-Sternberg trong nghiên cứu ung thư và miễn dịch học

Ngoài vai trò trong chẩn đoán, tế bào Reed-Sternberg còn là đối tượng quan trọng trong nghiên cứu về ung thư và miễn dịch học.

Các nhà khoa học đang tập trung tìm hiểu cách tế bào Reed-Sternberg tương tác với các tế bào miễn dịch xung quanh, chẳng hạn như lympho T, tế bào NK và đại thực bào.

Những nghiên cứu này giúp làm rõ nhiều vấn đề quan trọng, bao gồm:

• Cách tế bào ung thư tương tác với hệ miễn dịch
• Vai trò của cytokine và chemokine trong vi môi trường khối u
• Cơ chế tế bào Reed-Sternberg tránh bị hệ miễn dịch tiêu diệt
• Vai trò của các phân tử kiểm soát miễn dịch như PD-1/PD-L1
• Cơ sở phát triển các phương pháp miễn dịch trị liệu trong u lympho Hodgkin

Do đó, nghiên cứu tế bào Reed-Sternberg không chỉ giúp hiểu rõ hơn về u lympho Hodgkin mà còn cung cấp những thông tin quan trọng về mối liên hệ giữa tế bào ung thư và hệ miễn dịch.

Tế bào Reed-Sternberg trong nghiên cứu ung thư và miễn dịch học

Nghiên cứu tế bào Reed-Sternberg đang góp phần mở rộng hiểu biết về cơ chế né tránh miễn dịch và sự phát triển của u lympho Hodgkin. Trong tương lai, việc làm rõ hơn các tương tác giữa tế bào ung thư và môi trường vi mô của khối u có thể hỗ trợ xác định những mục tiêu điều trị mới, đồng thời thúc đẩy phát triển các chiến lược điều trị miễn dịch có tính chọn lọc cao hơn. Đây là một trong những hướng nghiên cứu tiềm năng nhằm cải thiện hiệu quả điều trị và tiên lượng cho người bệnh u lympho Hodgkin.

HỆ THỐNG Y TẾ CHUYÊN SÂU Y HỌC TÁI TẠO VÀ TRỊ LIỆU TẾ BÀO MESCELLS | MSC

• Hotline: 0866 022 097
• Địa chỉ: TT21, số 204 Nguyễn Tuân, phường Thanh Xuân, Hà Nội, Việt Nam.
• Fanpage: Viện Nghiên Cứu Ứng Dụng Công Nghệ Tế Bào Mescells

NGUỒN THAM KHẢO:

• Küppers R, et al. (2021). Molecular biology of Hodgkin lymphoma. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33686198/ 
• Tzankov A, et al. (2026). Hodgkin Reed-Sternberg Cells of Classic Hodgkin Lymphoma: Morphology, Phenotype, Genotype, and Cell of Origin. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/42122242/ 
• Harris NL, et al. (2001). The Reed-Sternberg cell in classical Hodgkin’s disease. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11276042/ 
• Aldinucci D, et al. (2016). The immune microenvironment in Hodgkin lymphoma: T cells, B cells, and immune checkpoints. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/27365459/